ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪੰਨਿਆਂ ਵਿੱਚ 9 ਮਈ : ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗੁਰੂ ਦਾ ਜਨਮ

ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸਿਆਸੀ ਗੁਰੂ ਸਨ। ਫੋਟੋ: ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਮੀਡੀਆ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 08 ਮਈ (ਹਿੰ.ਸ.)। 9 ਮਈ ਦਾ ਦਿਨ ਕਈ ਇਤਿਹਾਸਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨੇਤਾ ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ ਦਾ ਜਨਮ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। 9 ਮਈ, 1866 ਨੂੰ ਜਨਮੇ, ਗੋਖਲੇ ਦਾ ਜਨਮ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਰਤਨਾਗਿਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਬੰਬਈ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ, ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ, ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਚਿੰਤਕ ਵਜੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।

ਗੋਖਲੇ ਨੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਐਲਫਿਨਸਟੋਨ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਆਪਣੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਜਨਤਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। 1890 ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਸਵੈ-ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ।

ਗੋਖਲੇ 1899 ਵਿੱਚ ਬੰਬਈ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਲਈ ਅਤੇ 1902 ਵਿੱਚ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਲੈਜਿਸਲੇਟਿਵ ਕੌਂਸਲ ਲਈ ਚੁਣੇ ਗਏ। ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਮਹਾਦੇਵ ਗੋਵਿੰਦ ਰਾਨਾਡੇ ਦੇ ਚੇਲੇ ਸਨ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀ ਨੀਂਹ ਵਜੋਂ ਚਰਿੱਤਰ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1905 ਵਿੱਚ ਸਰਵੈਂਟਸ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਸੋਸਾਇਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਜੀਵਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸੀ।

ਗੋਖਲੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸੋਚ ਦੇ ਸਮਰਥਕ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਿੱਖਿਆ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਦਭਾਵਨਾ, ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਰਾਹੀਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ।

ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਗੁਰੂ ਮੰਨਦੇ ਸਨ। ਗੋਖਲੇ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲਈ। ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਉਣ 'ਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੋਖਲੇ ਦੇ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ।

ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਨੇਤਾ ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ 1915 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪਰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਸਰੋਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ :

1502 - ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਖੋਜੀ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਖੋਜੀ ਮੰਨੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਕੋਲੰਬਸ ਨੇ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਰਸਤੇ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਸਪੇਨ ਦੇ ਕੈਡਿਜ਼ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਚੌਥੀ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

1540 - ਮੇਵਾੜ ਦੇ ਮਹਾਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਅਕਬਰ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਲੜੀ, ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।

1653 - ਵਿਸ਼ਵ-ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਰਕ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਅਜੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਤਾਜ ਮਹਿਲ, 22 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਨਿਰੰਤਰ ਕੰਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ।

1689 - ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਕ ਵਿਲੀਅਮ III ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

1866 - ਮਹਾਨ ਨੇਤਾ, ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਅਤੇ ਚਿੰਤਕ ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ।

1874 - ਪਹਿਲੀ ਘੋੜੇ ਨਾਲ ਖਿੱਚੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਟਰਾਮ ਕਾਰ ਬੰਬਈ (ਹੁਣ ਮੁੰਬਈ) ਵਿੱਚ ਚੱਲਣ ਲੱਗੀ।

1946 - ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿਰੁੱਧ ਪਹਿਲਾ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਅੰਦੋਲਨ ਡਾ. ਰਾਮ ਮਨੋਹਰ ਲੋਹੀਆ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਗੋਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

1947 - ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾ, ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਕਰਜ਼ਾ ਦਿੱਤਾ। ਫਰਾਂਸ ਨੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਨਰ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ 500 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਅਤੇ 1944 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਨੇ ਉਸ ਰਕਮ ਦਾ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ, ਜਾਂ 250 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਿੱਤੇ।

1955 - ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਨਾਟੋ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਨਾਟੋ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ 'ਤੇ ਜਰਮਨ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਇਆ ਗਿਆ।

1960 - ਅਮਰੀਕੀ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਡਰੱਗ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਗਰਭ ਨਿਰੋਧਕ ਗੋਲੀ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ।

1975 - ਪਹਿਲੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਟਾਈਪਿੰਗ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਕਾਢ ਕੱਢੀ ਗਈ।

1993 - ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕੀ ਦੇਸ਼ ਇਕੂਏਡੋਰ ਦੇ ਨੰਬੀਜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਸੌ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

2000 - ਜਾਫਨਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਵਿੱਚ ਐਲੀਫੈਂਟ ਦੱਰੇ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ ਲਈ ਲਿੱਟੇ ਨਾਲ ਹੋਏ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ 358 ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾਈ ਸੈਨਿਕ ਮਾਰੇ ਗਏ।

2002 - ਕਰਾਚੀ ਬੰਬ ਧਮਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ ਸਨ।

2004 - ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਖਮਾਦ ਕਾਦਿਰੋਵ ਦੀ ਚੇਚਨੀਆ ਵਿੱਚ ਧਮਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

2005 - ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਜਰਮਨ ਫੌਜ ਉੱਤੇ ਰੂਸ ਦੀ ਜਿੱਤ ਦੀ 60ਵੀਂ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਮਾਸਕੋ ਵਿੱਚ ਜਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

2008 - ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ 81 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦੀ ਫੌਜੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

2010 - ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਦਨਾ ਸ਼ਿਵਾ ਨੂੰ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ 2010 ਦੇ ਸਿਡਨੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ 4 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਸਿਡਨੀ ਓਪੇਰਾ ਹਾਊਸ ਵਿਖੇ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।

2012 - ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਰਾਕ ਓਬਾਮਾ ਨੇ ਸਮਲਿੰਗੀ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦਿੱਤਾ।

ਜਨਮ :

1540 – ਮਹਾਰਾਣਾ ਪ੍ਰਤਾਪ, ਉਦੈਪੁਰ, ਮੇਵਾੜ ਵਿੱਚ ਸਿਸੋਦੀਆ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਰਾਜਾ।

1661 – ਜਹਾਂਦਾਰ ਸ਼ਾਹ – ਬਹਾਦਰ ਸ਼ਾਹ ਪਹਿਲੇ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।

1836 – ਫਰਡੀਨੈਂਡ ਮੋਨੇਅਰ – ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਨੇਤਰ ਵਿਗਿਆਨੀ।

1866 – ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ – ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ, ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ, ਚਿੰਤਕ, ਅਤੇ ਸੁਧਾਰਕ।

1930 – ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਤਿਆਗੀ – ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਵਿਅੰਗਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ।

1935 – ਸਨੇਹਮਈ ਚੌਧਰੀ – ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਕਵਿਤਰੀ।

ਦਿਹਾਂਤ : 1959 - ਭਵਾਨੀ ਦਿਆਲ ਸੰਨਿਆਸੀ - ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ, ਹਿੰਦੀ ਕਾਰਕੁਨ, ਅਤੇ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜੀ।

1986 - ਤੇਨਜ਼ਿੰਗ ਨੋਰਗੇ - ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਅਕਤੀ।

1995 - ਕਨ੍ਹਈਆਲਾਲ ਮਿਸ਼ਰਾ ਪ੍ਰਭਾਕਰ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਨਿਬੰਧਕਾਰ।

1998 - ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।