ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 19 ਜੂਨ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਦੇਸ਼ ਦਾ ਨਵਾਂ ਜਲਵਾਯੂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੇਂਦਰ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਣ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਜਲਵਾਯੂ ਖੋਜ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟ੍ਰੋਪੀਕਲ ਮੈਟਰੋਲੋਜੀ (ਆਈਆਈਟੀਐਮ), ਪੁਣੇ ਅਤੇ ਆਰੀਆਭੱਟ ਰਿਸਰਚ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਆਬਜ਼ਰਵੇਸ਼ਨਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ (ਏਆਰਆਈਈਐਸ), ਨੈਨੀਤਾਲ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮਝੌਤਾ ਪੱਤਰ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਹ ਸਮਝੌਤਾ 50 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵੈਧ ਹੋਵੇਗਾ।
ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਇੰਡੀਆ ਕਲਾਈਮੇਟ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਨੈੱਟਵਰਕ (ਬੀਸੀਓਐਨ) ਦੇ ਤਹਿਤ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਦੇਵਸਥਲ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਜਲਵਾਯੂ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੇਂਦਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕੇਂਦਰ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮ, ਗ੍ਰੀਨਹਾਊਸ ਗੈਸਾਂ, ਵਾਯੂਮੰਡਲ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕਾਂ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਨਮੀ ਵਰਗੇ ਮੁੱਖ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰੇਗਾ।
ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦੇਵਸਥਲ ਦਾ ਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਉੱਚਾਈ ਵਾਲਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਅਧਿਐਨਾਂ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਡੇਟਾ ਹਿਮਾਲੀਅਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜਲਵਾਯੂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ। ਬੀਸੀਓਐਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਧਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਪਹਿਲ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਉੱਚ-ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੇ ਜਲਵਾਯੂ ਡੇਟਾ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ 'ਤੇ ਖੋਜ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।ਨੈੱਟਵਰਕ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਡੇਟਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਲਵਾਯੂ ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪੂਰਵ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਵੇਗੀ।
ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ
22 Jun 2026
