ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 09 ਅਗਸਤ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਡੀ.ਐਮ.ਆਰ.ਸੀ.) ਨੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦਤਾ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਮੈਟਰੋ ਸਿਸਟਮਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਮੈਟਰੋ, ਪੈਰਿਸ ਮੈਟਰੋ ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਬਵੇਅ ਨੂੰ ਪਛਾੜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਕਈ ਮੈਟਰੋ ਸਿਸਟਮ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਦੇਰੀ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ 59 ਸਕਿੰਟਾਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣ 'ਤੇ ਵੀ ਦੇਰੀ ਨੂੰ ਮੰਨਦੀ ਹੈ।

ਐਤਵਾਰ ਨੂੰ ਡੀ.ਐਮ.ਆਰ.ਸੀ. ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਦੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦਤਾ 2026 ਵਿੱਚ 99.95 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੈ। 2003 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵੇਲੇ, ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਨੇ 98.27 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ 2005 ਵਿੱਚ ਵਧ ਕੇ 99.64 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੋ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਡੀ.ਐਮ.ਆਰ.ਸੀ. ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ 99 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉੱਚਤਮ ਮੈਟਰੋ ਸਿਸਟਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਡੀ.ਐਮ.ਆਰ.ਸੀ. ਨੇ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਾਤਾਰ 99.9 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਅਸਤ ਕੋਰੀਡੋਰਾਂ 'ਤੇ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਦੇ ਅੰਤਰਾਲ ਨੂੰ 7 ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ ਸਿਰਫ਼ 2 ਮਿੰਟ 18 ਸਕਿੰਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਨੈੱਟਵਰਕ ਅਤੇ ਫਲੀਟ ਦਾ ਆਕਾਰ ਵਧਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਮੈਟਰੋ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਪਾਬੰਦਤਾ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ 'ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਡੀਐਮਆਰਸੀ ਨੇ ਆਪਣੇ 23 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਝੂਠਾ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਔਸਤਨ, ਇੱਕ ਡੀਐਮਆਰਸੀ ਟ੍ਰੇਨ 27.2 ਲੱਖ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਚੱਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਵਾਰ ਸੇਵਾ-ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਅਸਫਲਤਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 45 ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਆਫ਼ ਮੈਟਰੋਜ਼ (ਕਾਮੇਟ) ਦੁਆਰਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬੈਂਚਮਾਰਕਿੰਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਭਰੋਸੇਯੋਗਤਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ 5 ਮੈਟਰੋ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਜਾਬੰਦੀ 2-ਮਿੰਟ ਦੇਰੀ ਦੇ ਮਾਪਦੰਡ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਡੀਐਮਆਰਸੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਡਰਾਈਵਰ ਰਹਿਤ ਮੈਟਰੋ ਨੈਟਵਰਕ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 29 ਫੀਸਦੀ ਨੈਟਵਰਕ ਬਿਨਾਂ ਚਾਲਕਾਂ ਵਾਲੇ ਟ੍ਰੇਨ ਓਪਰੇਸ਼ਨ (ਯੂਟੀਓ) ਦੇ ਅਧੀਨ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ। 71.55 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ 45 ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਲਾਈਨ 7 ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਡਰਾਈਵਰ ਰਹਿਤ ਮੈਟਰੋ ਲਾਈਨ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀਆਂ ਗੋਲਾਕਾਰ ਮੈਟਰੋ ਲਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਗ੍ਰੇ ਲਾਈਨ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਦੇ ਹਰ ਕੋਰੀਡੋਰ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਾਈਨ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਚੇਂਜ ਭੀੜ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਰਿਲੀਜ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 25 ਦਸੰਬਰ, 2002 ਨੂੰ ਸ਼ਾਹਦਰਾ ਅਤੇ ਤੀਸ ਹਜ਼ਾਰੀ ਵਿਚਕਾਰ ਸਿਰਫ਼ 8.4 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ 6 ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ, ਦਿੱਲੀ ਮੈਟਰੋ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਮੈਟਰੋ ਰੇਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ 416.5 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 12 ਲਾਈਨਾਂ 'ਤੇ 303 ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲੇ 31 ਇੰਟਰਚੇਂਜ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 82,000 ਯਾਤਰੀਆਂ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 8 ਅਗਸਤ, 2025 ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ 81 ਲੱਖ ਯਾਤਰੀਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਔਸਤ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਵਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 64.06 ਲੱਖ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਹਨ।

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ