ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 05 ਸਤੰਬਰ (ਹਿੰ.ਸ.)| ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵਿੱਚ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਉਂਦਿਆਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਂ ਜਾਂ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਉਸ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ।
ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਆਹ, ਤਲਾਕ ਜਾਂ ਮੁੜ ਵਿਆਹ ਵਰਗੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਹੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਨਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਮੌਜੂਦ ਉਸ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਦਰਜ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਾਪਿਆਂ ਦੇ ਵਿਆਹਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਬੱਚੇ ਦੀ ਜੈਵਿਕ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦੀ।
ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਮੌਜੂਦ ਜੈਵਿਕ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਖਤਮ ਜਾਂ ਬਦਲਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅਦਾਲਤ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿਰਫ਼ ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਜਨਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇ ਦੇ ਜੈਵਿਕ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਰਾਹੀਂ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੇ ਜਨਮ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਜੈਵਿਕ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਬਦਲਣ ਵਾਲੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਜਾਂ ਵਿਆਹਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚਕਾਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਅੰਤਰ ਵੀ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / GURSHARAN SINGH
05 Sep 2026
