- 50,000 ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਾਲੀ ਡਿਜੀਟਲ-ਵੈਦਿਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਬਣੇਗੀ

- ਚਾਰਾਂ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋਵੇਗਾ 'ਵੇਦ ਮੰਦਰ'

- ਵੈਦਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ ’ਚ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਅਤੇ ਪਲੈਨੇਟੇਰੀਅਮ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ ਸਥਾਪਨਾ - 300 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਬਣੇਗਾ ਹੋਸਟਲ

ਲਖਨਊ, 08 ਸਤੰਬਰ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਸਨਾਤਨ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਆਸਥਾ, ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮੀ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੀਤਾਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਗੋਮਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ, ਇਸ ਪੌਰਾਣਿਕ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਅਯੁੱਧਿਆ ਦੀ ਤਰਜ਼ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵੈਦਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਮ ਹੁਣ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਯੋਗੀ ਆਦਿੱਤਿਆਨਾਥ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਤੀਰਥ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਰਾਜਧਾਨੀ ਲਖਨਊ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 80 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ, ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਲਈ ਖਿੱਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਤੀਰਥ ਅਤੇ 33 ਕੋਟੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵਾਸ ਹੈ। ਸਰਕਾਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਪੂਰਾ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਮਿਲਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।

88,000 ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ ਦੇ ਤਪ ਅਸਥਾਨ ਦੀ ਮਾਨਤਾ :

ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਦੇ ਨਾਮਕਰਨ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵ ਨਾਲ ਕਈ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਹਾਣੀਆਂ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਮਾਨਤਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਦੋਂ 88,000 ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ ਅਤੇ ਸੰਤਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਕਲਯੁਗ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਤਪੱਸਿਆ ਸਥਾਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਨਿਰੰਤਰ ਧਿਆਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਇੱਕ ਚੱਕਰ ਛੱਡਿਆ। ਜਿੱਥੇ ਚੱਕਰ ਰੁਕਿਆ, ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਚੱਕਰ-ਆਕਾਰ ਦਾ ਕੁੰਡ ਬਣ ਗਿਆ। ਚੱਕਰ ਦੀ ਧੁਰੀ (ਨੇਮੀ) ਇੱਥੇ ਡਿੱਗ ਪਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਦਾ ਨਾਮ ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ (ਨੇਮੀ + ਅਰਣਯ) ਪਿਆ।

ਵੇਦ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਸਨੂੰ 88,000 ਰਿਸ਼ੀ-ਮੁਨੀ ਦੇ ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਥਾਨ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਵੇਦ ਵਿਆਸ ਨੇ ਇੱਥੇ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਵੰਡਿਆ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਾਠ ਕੀਤਾ। ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਮਹਾਭਾਰਤ, ਵਾਯੂ ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣ ਸਮੇਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੀ ਕਥਾ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਇੱਥੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਤੋਂ ਸੁਤਜੀ ਦੁਆਰਾ ਇੱਥੇ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਸੀਤਾਪੁਰ ਨਿਵਾਸੀ ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਕਰਨਾ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਸ਼ੰਕਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਇਸ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਾਰੇ ਸੁਣਦੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਆਸਥਾ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਅੱਜ ਵੀ ਸਵੇਰੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਅਤੇ ਮੰਦਰਾਂ ਤੋਂ ਸੁਣਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਘੰਟੀਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਰਾਹੀਂ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਦਧੀਚੀ ਨੇ ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਯ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਪਰਿਕਰਮਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਦਾਨ ਕੀਤੀਆਂ ਸੀ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ 84 ਕੋਸੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ :

ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਯੋਗੀ ਆਦਿੱਤਿਆਨਾਥ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰੀਕਰਨ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਤੇਜ਼ ਹੋਇਆ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਫੰਡ ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਅਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ₹100 ਕਰੋੜ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵੰਡ ਹੈ।

ਮੁੱਖ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਕਰਤੀਰਥ, ਮਾਂ ਲਲਿਤਾ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ ਅਤੇ ਗੋਮਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਘਾਟਾਂ ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰੀਕਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਮਾਂ ਲਲਿਤਾ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ ਤੋਂ ਚੱਕਰਤੀਰਥ ਰਾਹੀਂ ਰਾਜਘਾਟ ਤੱਕ ਨਵੇਂ ਗਲਿਆਰੇ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਵੀ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪੁਰਾਣੀ ਧਰਮਸ਼ਾਲਾ ਨੂੰ ₹3.72 ਕਰੋੜ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨਾਲ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ‘ਪਿਲਗ੍ਰਿਮ ਇੰਟਰਪ੍ਰੀਟੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ’ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਬਣੇਗਾ ਵੇਦ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ :

ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਭਾਰਤੀ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਅਧਿਐਨ ਨੂੰ ਸੰਸਥਾਗਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵੇਦ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ₹100 ਕਰੋੜ ਦਾ ਬਜਟ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਅਲਾਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ₹25 ਕਰੋੜ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੇਂਦਰ ਗੁਰੂਕੁਲ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਕਲਾਸਾਂ ਚਲਾਏਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਵੇਦਾਂ, ਪੁਰਾਣਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਸ਼ਿਆਂ 'ਤੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਖੋਜ, ਖੋਜ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਦੀ ਵੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਆਬਜ਼ਰਵੇਟਰੀ ਅਤੇ ਪਲੈਨੇਟੇਰੀਅਮ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਾਸਤੂਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਮਾਸਟਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਰਗੇ ਕੋਰਸ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਵੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਹਨ।

ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਵੇਦ ਮੰਦਰ :

ਵੇਦ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ ਕੈਂਪਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਵੇਦ ਮੰਦਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਵੀ ਹੈ। ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 50,000 ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਡਿਜੀਟਲ ਅਤੇ ਵੈਦਿਕ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 300 ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲਾ ਹੋਸਟਲ ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਿਜੇ ਕੁਮਾਰ ਕਰਨ, ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨ ਅਤੇ ਨਾਲੰਦਾ ਦੇ ਨਵ ਨਾਲੰਦਾ ਮਹਾਂਵਿਹਾਰ ਵਿਖੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਜੋ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਕਾਰਜ ਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਕੇਂਦਰ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਪੋਸਟ-ਡਾਕਟੋਰਲ ਖੋਜ ਲਈ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੈਂਪਸ ਵਿੱਚ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਰੁੱਖ ਲਗਾਏ ਜਾਣਗੇ। ਕਾਰਜ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਦੇਣ ਲਈ ਸਬੰਧਤ ਪੱਧਰਾਂ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ।

ਸੰਪਰਕ ਨੂੰ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਮਜ਼ਬੂਤ :

ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਨੂੰ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਬਿਹਤਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਵਧਾਉਣ ਲਈ, ਸੰਪਰਕ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੈਲੀਪੈਡ/ਹੈਲੀਪੋਰਟਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ, ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਬੱਸਾਂ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਅਤੇ ਚਾਰ-ਮਾਰਗੀ ਸੜਕਾਂ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਗਾਜ਼ੀਆਬਾਦ-ਸੀਤਾਪੁਰ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਰਾਜਧਾਨੀ ਲਖਨਊ ਤੋਂ ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਲਈ ਸਿੱਧਾ ਸੰਪਰਕ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।

ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਮਿਥਿਹਾਸਕ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਅਮੀਰ ਦੁਨੀਆ :

ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਦੇ ਪੂਰੇ ਤੀਰਥ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀ ਆਕਰਸ਼ਣਾਂ ਦਾ ਘਰ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚੱਕਰਤੀਰਥ, ਮਾਂ ਲਲਿਤਾ ਦੇਵੀ ਮੰਦਰ, ਭੂਤੇਸ਼ਵਰਨਾਥ ਮੰਦਰ, ਵਿਆਸ ਗੱਦੀ, ਸੁਤ ਗੱਦੀ, ਮਨੂ-ਸਤਰੂਪਾ ਤਪਸਥਲੀ, ਹਨੂੰਮਾਨਗੜ੍ਹੀ, ਚਾਰਧਾਮ ਮੰਦਰ, ਕਾਸ਼ੀ ਕੁੰਡ ਤੀਰਥ, ਦੇਵਪੁਰੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਮੰਦਰ, ਰੁਦਰਵਰਤ ਤੀਰਥ, ਦੇਵਦੇਵੇਸ਼ਵਰ, ਸੰਤ ਅਪਨਾਰਾਇਣ ਸਵਾਮੀ ਸਮਾਧੀ ਸਥਾਨ, ਬਾਲਾਜੀ ਮੰਦਰ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਕਤੀ ਧਾਮ, ਹਤਿਆਹਰਣ ਤੀਰਥ, ਕਾਲਿਕਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਪੀਠ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।

ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਨੈਮਿਸ਼ਾਰਣਿਆ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਗਿਆਨ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ, ਵੈਦਿਕ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਵੇਦ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ, ਵੇਦ ਮੰਦਰ, ਡਿਜੀਟਲ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ, ਪ੍ਰੇਖਣਸ਼ਾਲਾ ਅਤੇ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇਸ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਤਪੱਸਿਆ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਵੈਦਿਕ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹਨ।

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ