ਟੋਰਾਂਟੋ (ਕੈਨੇਡਾ), 31 ਅਗਸਤ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਵੈਮ ਸੇਵਕ ਸੰਘ (ਆਰ.ਐੱਸ.ਐੱਸ.) ਦੇ ਮੁਖੀ ਡਾ. ਮੋਹਨ ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮੂਲ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਮਦਦ ਕਬਨ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਏਕਤਾ ਵਿੱਚ ਜੜ੍ਹੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਨੂੰ ਏਕਤਾ ਦੇ ਕੁਦਰਤੀ ਪ੍ਰਗਟਾਵੇ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਥੇ ਆਯੋਜਿਤ ਹਿੰਦੂ ਵਿਸ਼ਵ ਬੰਧੂ - ਦੋਸਤੀ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਅਪਣਾਓ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀਆਂ। ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਹਿੰਦੂਜ਼ ਫਾਰ ਆਊਟਰੀਚ, ਰਿਲੇਸ਼ਨਜ਼ ਐਂਡ ਡਾਇਲਾਗ ਦੁਆਰਾ ਆਯੋਜਿਤ ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਨਾਲ ਹੋਈ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪਰਉਪਕਾਰ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਮਦਦ ਮੰਗੀ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੇ ਕਦੇ ਵੀ ਇਨਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਭਾਰਤ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਪੁੱਛੇ ਵੀ ਮਦਦ ਦਾ ਹੱਥ ਵਧਾਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਡੀਐਨਏ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਕਹਾਵਤ ਜ਼ਰੂਰ ਸੁਣੀ ਹੋਵੇਗੀ - 'ਜੇ ਹਿੰਦੂ ਜਾਗਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੁਨੀਆਂ ਜਾਗਦੀ ਹੈ।' ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਵਿਰਾਸਤ ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਵਿਚਕਾਰ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਡਾ. ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਹ ਸਜੀਵ ਅਤੇ ਨਿਰਜੀਵ ਦੋਵਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਦੇਖਣਾ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਲਈ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਕਦੇ ਵੀ ਏਕਤਾ ਲਈ ਸਮੱਸਿਆ ਨਹੀਂ ਬਣਦੀ। ਸਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਨਾ ਸਿਰਫ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਖੁਦ ਏਕਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਵਸੁਧੈਵ ਕੁਟੁੰਬਕਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ।

ਆਰਐਸਐਸ ਮੁਖੀ ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੱਚਾ ਗਿਆਨ ਬਾਹਰੀ ਮਤਭੇਦਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਛੁਪੀ ਹੋਈ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਦਿਮਾਗ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਸ਼ੀਲ ਹਨ, ਉਹ ਵਸੁਧੈਵ ਕੁਟੁੰਬਕਮ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਰੀ ਧਰਤੀ ਇੱਕ ਪਰਿਵਾਰ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਭਾਵੇਂ ਭੌਤਿਕ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਸਰੀਰ, ਸ਼ਕਲ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਵਿੱਚ ਭਿੰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇੱਕ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨਾ ਸਾਡਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਸਰਸੰਘਚਾਲਕ ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਇਹ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਭਾਰਤ ਆਪਣੇ ਸੁਭਾਅ ਅਤੇ ਚਰਿੱਤਰ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵਗੁਰੂ ਬਣਿਆ, ਨਾਲ ਕਿ ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਕੋਈ ਵੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ ਕਹਿੰਦਾ, ਪਰ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਆਪਣੇ ਚਰਿੱਤਰ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵਗੁਰੂ ਬਣਿਆ, ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਭਾਰ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਵਧੇਰੇ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਮਨੁੱਖਤਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਾਡੇ ਪੁਰਖਿਆਂ ਦਾ ਟੀਚਾ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਸਿਖਾਉਣਾ ਸੀ। ਡਾ. ਭਾਗਵਤ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਸੜਕਾਂ, ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ, ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਜਾਂ ਮੋਟਰ ਵਾਹਨ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਸਿਰਫ਼ ਬੈਲ ਗੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਸਨ। ਉਦੋਂ ਸਾਡੇ ਪੁਰਖੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਤੋਂ ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਤੱਕ ਗਏ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਹਿਮਾਲਿਆ ਨੂੰ ਪੈਦਲ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਚੀਨ, ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਅਤੇ ਮੰਗੋਲੀਆ ਗਏ। ਉਹ ਛੋਟੀਆਂ ਕਿਸ਼ਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਗਏ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੀ ਕੀਤਾ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ’ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਬਦਲਿਆ। ਉਹ ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਜੋਤਿਸ਼ ਦਿੱਤਾ। ਆਯੁਰਵੇਦ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਸਿਖਾਈਆਂ।

ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਡਾ. ਭਾਗਵਤ ਦੇ ਨਾਲ ਸਟੇਜ 'ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਅਲਬਰਟਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਜੇਸਨ ਕੇਨੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਕੇਨੀ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦੁਵੱਲੇ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਗਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਕੈਨੇਡਾ-ਭਾਰਤ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਗਤੀ ਦੇਖਣਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀ ਦੂਜੀ ਕੈਨੇਡਾ ਫੇਰੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਤ ਹੋਵੇਗਾ।

ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਆਰਐਸਐਸ ਮੁਖੀ ਭਾਗਵਤ ਦਾ ਟੋਰਾਂਟੋ ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਪੂਰੇ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਹਿੰਦੂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਫੇਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸਦਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪਲ ਦੱਸਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕਰਨ ਆਏ ਰਾਇਲ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਏਅਰ ਫੋਰਸ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਾਰਤਿਕ ਤ੍ਰਿਵੇਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 15 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਹਿੰਦੂ ਪਛਾਣ 'ਤੇ ਮਾਣ ਹੈ। ਗ੍ਰੇਟਰ ਟੋਰਾਂਟੋ ਏਰੀਆ ਹਿੰਦੂ ਸਭਾ ਮੰਦਰ ਦੇ ਰਾਜੇਂਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਰਐਸਐਸ ਮੁਖੀ ਭਾਗਵਤ ਦੀ ਫੇਰੀ ਵਸੁਧੈਵ ਕੁਟੁੰਬਕਮ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ