ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 18 ਅਪ੍ਰੈਲ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਭਾਰਤ ਅੱਜ ਪੁਲਾੜ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ ਉਭਰਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯਾਤਰਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ। 19 ਅਪ੍ਰੈਲ ਦਾ ਦਿਨ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦਿਨ ਭਾਰਤ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਉਪਗ੍ਰਹਿ, ਆਰੀਆਭੱਟ ਲਾਂਚ ਕਰਕੇ ਪੁਲਾੜ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ।

ਇਹ ਉਪਗ੍ਰਹਿ 1975 ਵਿੱਚ ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ, ਜਿਸਨੂੰ ਹੁਣ ਰੂਸ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਮਹਾਨ ਗਣਿਤ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਖਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ ਆਰੀਆਭੱਟ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਆਰੀਆਭੱਟ ਦਾ ਲਾਂਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਇਸਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ, ਸੰਚਾਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ। ਇਹ ਉਹ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਵੈ-ਨਿਰਭਰ ਬਣਨ ਦਾ ਰਸਤਾ ਦਿਖਾਇਆ।

ਅੱਜ, ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ (ਇਸਰੋ) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਚੰਦਰਯਾਨ ਅਤੇ ਮੰਗਲਯਾਨ ਵਰਗੇ ਕਈ ਸਫਲ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਤਕਨੀਕੀ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਦਾ ਲੋਹਾ ਮਨਵਾਇਆ ਹੈ। ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਨਾਲ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਲਾਂਚ ਕਰਨ ਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਆਪਣੇ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਲਾਂਚਾਂ ਲਈ ਭਾਰਤ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 19 ਅਪ੍ਰੈਲ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਤਾਰੀਖ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੁਲਾੜ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਉਹ ਨੀਂਹ ਹੈ, ਜਿਸਨੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪੁਲਾੜ ਮਹਾਂਸ਼ਕਤੀ ਬਣਨ ਵੱਲ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ

1451 - ਬਹਿਲੋਲ ਲੋਧੀ ਨੇ ਦਿੱਲੀ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।

1770 - ਕੈਪਟਨ ਜੇਮਜ਼ ਕੁੱਕ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਪੱਛਮੀ ਬਣੇ।

1775 - ਅਮਰੀਕੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।

1882 - ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਮੈਟਰਨਿਟੀ ਹਸਪਤਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

1910 - ਹੈਲੀ ਦਾ ਧੂਮਕੇਤੂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਨਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।

1919 - ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਲੈਸਲੀ ਇਰਵਿਨ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਛਾਲ ਮਾਰੀ।

1936 - ਫਲਸਤੀਨ ਵਿੱਚ ਯਹੂਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਦੰਗੇ ਭੜਕ ਉੱਠੇ।

1950 - ਸ਼ਿਆਮਾ ਪ੍ਰਸਾਦ ਮੁਖਰਜੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕੈਬਨਿਟ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੇ ਮੰਤਰੀ ਬਣੇ।

1971 - ਭਾਰਤ ਨੇ ਵੈਸਟ ਇੰਡੀਜ਼ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਲੜੀ ਜਿੱਤੀ।

1972 - ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣਿਆ।

1975 - ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਉਪਗ੍ਰਹਿ, ਆਰੀਆਭੱਟ, ਪੁਲਾੜ ਵਿੱਚ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

1977 - ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਸੰਚਾਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

1999 - ਬੀਬੀਸੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨਿਊਜ਼ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ।

2001 - ਬੀਐਸਐਫ ਨੇ ਮੇਘਾਲਿਆ ਦੇ ਪਿੰਡ ਤੋਂ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ।

2003 - ਚੀਨੀ ਮਹਿਲਾ ਵੇਟਲਿਫਟਰ ਬੈਂਗ ਮਿੰਗ-ਚੀਅਨ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਰਿਕਾਰਡ ਬਣਾਇਆ।

2005 - ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਕਾਰਡੀਨਲ ਜੋਸਫ਼ ਰੈਟਜ਼ਿੰਗਰ ਨੂੰ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਦਾ ਨਵਾਂ ਪੋਪ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।

2006 - ਪਹਿਲੇ ਪੁਲਾੜ ਯਾਤਰੀ ਨੀਲ ਆਰਮਸਟ੍ਰਾਂਗ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਚੰਦਰਮਾ ਟੁਕੜਾ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

2007 - ਦਿ ਵਿਜ਼ਾਰਡ ਆਫ਼ ਆਈਡੀ ਲੜੀ ਦੇ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਬ੍ਰਾਂਡ ਪਾਰਕਰ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ।

2008 - ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਗਠਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

2008 - ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਸ਼ਾਹੀਨ-2 ਦਾ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਪ੍ਰੀਖਣ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕਿ 2,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਰੇਂਜ ਵਾਲੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਲੈ ਜਾਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ।

2008 - ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਅਤੇ ਵੀਅਤਨਾਮ ਦੇ ਦੋ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਉਪਗ੍ਰਹਿ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਫ੍ਰੈਂਚ ਗੁਆਨਾ ਦੇ ਕੋਰੌ ਵਿਖੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਸਪੇਸ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਏਰੀਅਨ-5 ਰਾਕੇਟ 'ਤੇ ਲਾਂਚ ਕੀਤੇ ਗਏ।

2010 - ਗਲੋਬਲ ਵਾਰਮਿੰਗ ਦੇ ਸਬੂਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨੇਪਾਲੀ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਟੀਮ ਐਵਰੈਸਟ 'ਤੇ 8,000 ਮੀਟਰ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਡੈਥ ਜ਼ੋਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਇਸ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸਫਾਈ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਵੀਹ ਨੇਪਾਲੀ ਪਰਬਤਾਰੋਹੀਆਂ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਗੇ। ਐਵਰੈਸਟ ਮਾਹਰ ਨਾਮਗਿਆਲ ਸ਼ੇਰਪਾ ਐਕਸਟ੍ਰੀਮ ਐਵਰੈਸਟ ਐਕਸਪੀਡੀਸ਼ਨ 2010 ਨਾਮਕ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨਗੇ।2011 - ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਤਰੋ ਨੇ 45 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਆਫ਼ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕਮੇਟੀ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।

ਜਨਮ :

1864 – ਮਹਾਤਮਾ ਹੰਸਰਾਜ – ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਆਰੀਆ ਸਮਾਜ ਨੇਤਾ, ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ, ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ।

1945 – ਸੁਰੇਖਾ ਸੀਕਰੀ – ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ ਅਤੇ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਸ਼ਖਸੀਅਤ।

1950 – ਐਚ. ਐਸ. ਬ੍ਰਹਮਾ – ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ 19ਵੇਂ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ।

1968 – ਅਰਸ਼ਦ ਵਾਰਸੀ – ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਦਾਕਾਰ।

1977 – ਅੰਜੂ ਬੌਬੀ ਜਾਰਜ – ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਖਿਡਾਰੀ।

ਦਿਹਾਂਤ : 1882 - ਚਾਰਲਸ ਡਾਰਵਿਨ - ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀਵਾਦੀ ਵਿਗਿਆਨੀ।

1910 - ਅਨੰਤ ਲਕਸ਼ਮਣ ਕਾਨਹੇੜੇ - ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਨਾਂ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੌਜਵਾਨ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।

1933 - ਸਈਦ ਹਸਨ ਇਮਾਮ - ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ।

1943 - ਸੀ. ਵਿਜੇ ਰਾਘਵ ਚਾਰੀਅਰ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੇਤਾ।

2021 - ਸੁਮਿਤਰਾ ਭਾਵੇ - ਮਸ਼ਹੂਰ ਮਰਾਠੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਕੇ :

ਫਾਇਰ ਸਰਵਿਸ ਹਫ਼ਤਾ

ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ (1975)

ਵਿਸ਼ਵ ਜਿਗਰ ਦਿਵਸ

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ