
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 20 ਅਪ੍ਰੈਲ (ਹਿੰ.ਸ.)। 21 ਅਪ੍ਰੈਲ, 1526 ਨੂੰ ਹੋਈ ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ, ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਨਿਰਣਾਇਕ ਘਟਨਾ ਵਜੋਂ ਦਰਜ ਹੈ। ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਾਬੁਲ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਜ਼ਹੀਰੂਦੀਨ ਮੁਹੰਮਦ ਬਾਬਰ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਦਿੱਲੀ ਸਲਤਨਤ ਦੇ ਸੁਲਤਾਨ ਇਬਰਾਹਿਮ ਲੋਦੀ ਨਾਲ ਸੀ।
ਬਾਬਰ ਦੀ ਫੌਜ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਉੱਪਰਲਾ ਹੱਥ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਬਰ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਭਾਰਤੀ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਤੋਪਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ। ਇਸਦੇ ਉਲਟ, ਇਬਰਾਹਿਮ ਲੋਦੀ ਦੀ ਫੌਜ ਨੇ ਰਵਾਇਤੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਲੜੀ, ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਗਿਣਤੀ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਸੀ।
ਬਾਬਰ ਦੀ ਯੋਜਨਬੱਧ ਰਣਨੀਤੀ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਤੋਪਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਕੁਸ਼ਲ ਤਾਇਨਾਤੀ, ਨੇ ਲੋਦੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਫੌਜ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਭਿਆਨਕ ਲੜਾਈ ਦੌਰਾਨ ਇਬਰਾਹਿਮ ਲੋਦੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਫੌਜ ਦਾ ਮਨੋਬਲ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਦਾ ਮੋੜ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਬਰ ਦੇ ਹੱਕ ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਿਆ।
ਇਸ ਜਿੱਤ ਨਾਲ, ਬਾਬਰ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ, ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਤ ਹੋਈ। ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਮੋੜ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਕਤੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਆਈ, ਸਗੋਂ ਯੁੱਧ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤਬਦੀਲੀ ਆਈ।
ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ
1451 - ਲੋਦੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਬਹਿਲੋਲ ਖਾਨ ਲੋਦੀ, ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਬਣੇ।
1526 - ਮੁਗਲ ਸ਼ਾਸਕ ਬਾਬਰ ਅਤੇ ਇਬਰਾਹਿਮ ਲੋਦੀ ਵਿਚਕਾਰ ਪਾਣੀਪਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਇਬਰਾਹਿਮ ਲੋਦੀ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਸ਼ਾਸਨ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਗਈ।
1895 - ਪਹਿਲੇ ਅਮਰੀਕੀ-ਵਿਕਸਤ ਫਿਲਮ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਰ, ਪੈਨੋਪਟਿਕਨ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1941 - ਯੂਨਾਨ ਨੇ ਨਾਜ਼ੀ ਜਰਮਨੀ ਅੱਗੇ ਆਤਮ ਸਮਰਪਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
1945 - ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, ਸੋਵੀਅਤ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਬਰਲਿਨ, ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਕੁਝ ਬਾਹਰੀ ਇਲਾਕਿਆਂ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।
1960 - ਬ੍ਰਾਸੀਲੀਆ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਜ਼ੀਲ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
1975 - ਦੱਖਣੀ ਵੀਅਤਨਾਮ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਥੀਯੂ ਨੇ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
1977 - ਮੇਜਰ ਜਨਰਲ ਜ਼ਿਆਉਰ ਰਹਿਮਾਨ ਨੂੰ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1987 - ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕੋਲੰਬੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਵਿੱਚ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ।
1989 - ਚੀਨ ਦੇ ਤਿਆਨਨਮੇਨ ਚੌਕ 'ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ।
1996 - ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੰਜੇ ਥਾਪਰ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਧਰੁਵ 'ਤੇ ਪੈਰਾਸ਼ੂਟ ਰਾਹੀਂ ਉਤਾਰਿਆ ਗਿਆ।
2001 - ਭਾਰਤ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਹੱਤਿਆ 'ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਦਰਜ ਕਰਵਾਇਆ।
2002 - ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਲਿੱਟੇ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਨਾ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
2003 - ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਦੂਤ ਰਾਬਰਟ ਬਲੈਕਵਿਲ ਨੇ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
2004 - ਬਸਰਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲੇ ਵਿੱਚ 68 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।2006 - ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸੱਤਾ ਸੌਂਪਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।
2007 - ਬ੍ਰਾਇਨ ਲਾਰਾ ਇੱਕ ਰੋਜ਼ਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਲਿਆ।
2008 - ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਜਲ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤੀਜਾ ਸਾਂਝਾ ਅਭਿਆਸ ਗੋਆ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕੋਂਕਣ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
2008 - ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਚੀਨ ਆਪਸੀ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਚਾਰ ਸਮਝੌਤਿਆਂ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ।
2008 - ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਕੱਤਰੇਤ ਵਿੱਚ ਫੇਰਬਦਲ ਕੀਤਾ, ਨੇਤਰਾਮ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।2008 - ਹੀਰੋ ਹੌਂਡਾ ਗਰੁੱਪ ਨੇ ਵਪਾਰਕ ਵਾਹਨਾਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਡੈਮਲਰ ਏਜੀ ਨਾਲ ਸਾਂਝਾ ਉੱਦਮ ਬਣਾਇਆ।
ਜਨਮ :
1864 - ਮੈਕਸ ਵੇਬਰ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਰਮਨ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ।
1891 - ਜੇਮਜ਼ ਬ੍ਰੈਡ ਟੇਲਰ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਡਿਪਟੀ ਗਵਰਨਰ ਅਤੇ ਓਸਬੋਰਨ ਸਮਿਥ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜੇ ਗਵਰਨਰ ਸਨ।
1895 - ਗਬਰ ਸਿੰਘ ਨੇਗੀ, ਭਾਰਤੀ ਸਿਪਾਹੀ ਜਿਸਨੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਕਰਾਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
1910 - ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਤ੍ਰਿਪਾਠੀ - ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਅਤੇ ਉੜੀਸਾ ਦੇ 5ਵੇਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ।
1924 - ਕਰਨੀ ਸਿੰਘ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 1961 ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1926 - ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਦੂਜੀ।
1944 - ਐਨ. ਗੋਪਾਲਸਵਾਮੀ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ।
ਦਿਹਾਂਤ :
1938 – ਮੁਹੰਮਦ ਇਕਬਾਲ, ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਵੀ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਜਹਾਂ ਸੇ ਅੱਛਾ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਹਮਾਰਾ... ਦੇ ਲੇਖਕ।
2013 – ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇਵੀ, ਮਾਨਸਿਕ ਕੈਲਕੂਲੇਟਰ (ਗਣਿਤ ਵਿਗਿਆਨੀ)
2015 – ਜਾਨਕੀ ਬੱਲਭ ਪਟਨਾਇਕ, ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
2021 – ਮੌਲਾਨਾ ਵਹੀਦੁਦੀਨ ਖਾਨ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਇਸਲਾਮੀ ਵਿਦਵਾਨ
2021 – ਸ਼ੰਖਾ ਘੋਸ਼, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬੰਗਾਲੀ ਕਵੀ
ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਕੇ– ਭਾਰਤੀ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾ ਦਿਵਸ।
ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ