ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 16 ਸਤੰਬਰ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਸੁਤੰਤਰ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਏਕੀਕਰਨ ਸੀ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਮੇਤ ਕੁਝ ਦਾ ਭਵਿੱਖ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰਿਹਾ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਤਤਕਾਲੀ ਨਿਜ਼ਾਮ, ਮੀਰ ਉਸਮਾਨ ਅਲੀ ਖਾਨ ਨੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਹੋਈ।

ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਭੂਗੋਲਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ, ਇਸਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਗੰਭੀਰ ਚੁਣੌਤੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਉਪ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭਭਾਈ ਪਟੇਲ ਨੇ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਮੰਨਿਆ। ਜਦੋਂ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਕਈ ਦੌਰ ਕੋਈ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਤੰਬਰ 1948 ਵਿੱਚ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਇਸਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੁਲਿਸ ਐਕਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਇਸਨੂੰ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਪੋਲੋ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ 13 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨਿਜ਼ਾਮ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦੀ ਹੋਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵੱਲ ਵਧੀ।

ਲਗਾਤਾਰ ਫੌਜੀ ਦਬਾਅ ਹੇਠ, ਨਿਜ਼ਾਮ ਨੇ 17 ਸਤੰਬਰ, 1948 ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਅੱਗੇ ਆਤਮ ਸਮਰਪਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਦਾ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਨਾਲ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੰਘ ਵਿੱਚ ਰਸਮੀ ਏਕੀਕਰਨ ਹੋ ਗਿਆ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ :

1598 - ਡੱਚ ਮਲਾਹਾਂ ਨੇ ਮਾਰੀਸ਼ਸ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ।

1630 - ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਬੋਸਟਨ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ।

1761 - ਕੋਸਾਬਰੋਮਾ ਦੀ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਗਈ।

1948 - ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਰਲੇਵਾਂ ਹੋਇਆ।

1949 - ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀ, ਦ੍ਰਾਵਿੜ ਮੁਨੇਤਰਾ ਕਜ਼ਾਗਮ (ਡੀਐਮਕੇ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ।

1974 - ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼, ਗ੍ਰੇਨਾਡਾ ਅਤੇ ਗਿਨੀ-ਬਿਸਾਉ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

1982 - ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸੀਲੋਨ (ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ) ਵਿਚਕਾਰ ਪਹਿਲਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ।

1995 - ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਅਧੀਨ ਆਖਰੀ ਚੋਣਾਂ ਚੀਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਬੀਜਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ।

1956 - ਭਾਰਤੀ ਤੇਲ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਗਠਨ ਹੋਇਆ।

1957 - ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ।

1999 - ਓਸਾਮਾ ਬਿਨ ਲਾਦੇਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਜੇਹਾਦ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

2000 - ਜਾਫਨਾ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ 'ਤੇ ਚਾਵਾਕਾ ਚੇਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਨੂੰ ਲਿੱਟੇ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ।

2001 - ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।

2002 - ਇਰਾਕ ਨੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨਿਰੀਖਕਾਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸ਼ਰਤ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ।

2004 - ਯੂਰਪੀਅਨ ਸੰਸਦ ਨੇ ਮਾਲਦੀਵ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ।

2006 - ਹਵਾਨਾ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਗਠਜੋੜ ਅੰਦੋਲਨ ਸੰਮੇਲਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

2006 - ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਫੋਰਸ ਯੂਨਿਟ, ਗਰੁੜ ਕਮਾਂਡੋ, ਕਾਂਗੋ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਸ਼ਨ 'ਤੇ ਰਵਾਨਾ ਹੋਈ।

2006 - ਹਵਾਨਾ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਗਠਜੋੜ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਦੋ-ਰੋਜ਼ਾ ਸੰਮੇਲਨ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।

2006 - ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਬਿਮਾਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਫਿਦੇਲ ਕਾਸਤਰੋ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।

2006 - ਕੰਧਾਰ ਜਹਾਜ਼ ਅਗਵਾ ਵਿੱਚ ਅਲ-ਕਾਇਦਾ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਈ।

2006 - ਭਾਰਤ ਹਾਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ 11ਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਰਿਹਾ।

2008 - ਜਹਾਜ਼ਰਾਨੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਕੇ. ਐਚ. ਮੁਨੀਅੱਪਾ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ 2006 ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ।

2009 - ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਜੀਲੈਂਸ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 'ਤੇ 123 ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਰਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ।

2011 - ਦ ਆਕੂਪਾਈ ਵਾਲ ਸਟਰੀਟ ਅੰਦੋਲਨ ਜ਼ੁਕੋਟੀ ਪਾਰਕ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

2017 - ਪੀ.ਵੀ. ਸਿੰਧੂ ਕੋਰੀਆ ਓਪਨ ਸੁਪਰ ਸੀਰੀਜ਼ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਟਲਰ ਬਣੀ।

2020 - ਲੋਕ ਸਭਾ ਨੇ ਕਿਸਾਨ ਉਪਜ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਵਣਜ (ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤ) ਬਿੱਲ, 2020 ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ (ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ) ਮੁੱਲ ਭਰੋਸਾ ਸਮਝੌਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਸਮਝੌਤਾ ਬਿੱਲ, 2020 ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।

ਜਨਮ :

1864 - ਅਨਾਗਰਿਕਾ ਧਰਮਪਾਲ - ਬੋਧੀ ਭਿਕਸ਼ੂ।

1867 - ਗਗਨੇਂਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ।

1872 - ਵਾਮਨਰਾਓ ਬਲੀਰਾਮ ਲੱਖੇ - ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਲੜਾਈ ਲੜੀ।

1879 - ਈ.ਵੀ. ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ ਨਾਇਕਰ - ਤਾਮਿਲ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ, ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ।

1879 - ਪੇਰੀਆਰ ਈ.ਵੀ. ਰਾਮਾਸਵਾਮੀ - ਭਾਰਤੀ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ।

1903 - ਆਈ.ਕੇ. ਕੁਮਾਰਨ - ਮਾਹੀ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਹਸਤੀ।

1929 - ਅਨੰਤ ਪਾਈ - ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਅਮਰ ਚਿੱਤਰ ਕਥਾ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ।

1915 - ਮਕਬੂਲ ਫਿਦਾ ਹੁਸੈਨ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ।

1930 - ਲਾਲਗੁੜੀ ਜੈਰਾਮਨ - ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਾਇਲਨਵਾਦਕ।

1937 - ਸੀਤਾਕਾਂਤ ਮਹਾਪਾਤਰਾ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉੜੀਆ ਭਾਸ਼ਾ ਲੇਖਕ।

1941 – ਸੀ.ਜੀ. ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਦਾਸ ਨਾਇਰ – ਸਿੱਖਿਅਕ ਅਤੇ ਧਾਤੂ ਵਿਗਿਆਨੀ ਹਨ।

1945 – ਭਗਤੀ ਕਰੂ ਸਵਾਮੀ – ਭਾਰਤੀ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਆਗੂ।

1945 – ਜੋਗਿੰਦਰ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ – ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੇ 22ਵੇਂ ਮੁਖੀ।

1950 – ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ – ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਕੇ :

- ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਿੰਦੀ ਦਿਵਸ (ਹਫ਼ਤਾ)

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ