ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, 10 ਮਾਰਚ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਸੋਮਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਸਨੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਤਾਂ ਈਰਾਨ ’ਚ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਤੇਲ ਉਦਯੋਗ ਲਈ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਆਵਾਜਾਈ ਰਸਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਟਕਰਾਅ ਨੇ ਤੇਲ ਕੱਢਣ ਨੂੰ ਲਗਭਗ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਸੀਬੀਐਸ ਨਿਊਜ਼ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਰੂਥ ਸੋਸ਼ਲ 'ਤੇ ਕਿਹਾ, ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਰਾਹੀਂ ਤੇਲ ਨਿਕਾਸੀ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਮਰੀਕਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇਖੇ ਗਏ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਮਲੇ ਨਾਲੋਂ ਵੀਹ ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਮਲਾ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਈਰਾਨ ਲਈ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਜੋਂ ਮੁੜ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨਾ ਲਗਭਗ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਿਰਫ਼ ਅੱਗ ਹੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮੈਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।

ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵੱਲੋਂ ਈਰਾਨ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਮਵਾਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਮਿਆਮੀ-ਖੇਤਰ ਦੇ ਗੋਲਫ ਕਲੱਬ ਵਿਖੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਹਮਲੇ ਵਧਾਏਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੀਬੀਐਸ ਨਿਊਜ਼ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਜਲਮਾਰਗ 'ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਹਾਸਲ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਮੈਂ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਸਕੂਲ 'ਤੇ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਬਾਰੇ ਅੰਤਿਮ ਰਿਪੋਰਟ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।

ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜਾਂਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਟੋਮਾਹਾਕਸ ਦੂਜੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਕੋਲ ਟੋਮਾਹਾਕਸ ਹਨ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਖਰੀਦਦੇ ਹਨ। ਅਸੀਂ ਅੰਤਿਮ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਾਂਗੇ।’’ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ, ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨੇ ਖੁਦ ਕੁੜੀਆਂ ਦੇ ਸਕੂਲ 'ਤੇ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਕੀਤੇ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਈਰਾਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਨੇਤਾ ਵਜੋਂ ਮੋਜਤਬਾ ਖਾਮੇਨੇਈ ਦੀ ਚੋਣ ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਈਰਾਨ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਮਾਮਲਾ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਯੁੱਧ ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਇਸ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ 5,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਸਟੀਕ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਅਮਰੀਕਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਈਰਾਨ ਦੀਆਂ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਦਖਲ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ।

ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਈਰਾਨ ਦੀ ਫੌਜ ਤੇਲ ਟੈਂਕਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰੀ ਕੀਮਤ ਚੁਕਾਉਣੀ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ 'ਤੇ ਮਾਣ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਆਪਣੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।

ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ :

ਇਹ ਇੱਕ ਤੰਗ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਜਲਡਮਰੂ ਹੈ ਜੋ ਫਾਰਸ ਦੀ ਖਾੜੀ ਅਤੇ ਓਮਾਨ ਦੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਈਰਾਨ (ਉੱਤਰ ਵੱਲ) ਅਤੇ ਓਮਾਨ/ਯੂਏਈ (ਦੱਖਣ ਵੱਲ) ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤੇਲ ਆਵਾਜਾਈ ਚੈਨਲ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲਗਭਗ 20-30 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਵਿਸ਼ਵ ਸਮੁੰਦਰੀ ਤੇਲ ਲੰਘਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਓਮਾਨ ਦੇ ਮੁਸੰਦਮ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 39 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (24 ਮੀਲ) ਚੌੜਾ ਜਲ ਮਾਰਗ ਹੈ। ਇਸ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਤਰਲ ਕੁਦਰਤੀ ਗੈਸ (ਐਲਐਨਜੀ) ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਈਰਾਨ, ਕੁਵੈਤ, ਇਰਾਕ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਵਰਗੇ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰਯਾਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਚੈਨਲ ਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।

ਭਾਰਤ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ: ਭਾਰਤ ਆਪਣੀਆਂ ਊਰਜਾ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਾ (ਲਗਭਗ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਤੇਲ) ਇਸ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਆਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਈਰਾਨੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਜਲ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਅਕਸਰ ਆਹਮੋ-ਸਾਹਮਣੇ ਹੁੰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ