
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 11 ਮਾਰਚ (ਹਿੰ.ਸ.)। 12 ਮਾਰਚ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਡਾਂਡੀ ਮਾਰਚ ਹੈ, ਜੋ 1930 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੈਸਲਾਕੁੰਨ ਮੋੜ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦਿਨ, ਰਾਸ਼ਟਰ ਪਿਤਾ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਨਮਕ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਾਬਰਮਤੀ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਮਾਰਚ ਲਗਭਗ 24 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਿਆ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਤੱਟਵਰਤੀ ਪਿੰਡ ਡਾਂਡੀ ਵਿੱਚ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਨਮਕ ਬਣਾ ਕੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਨਮਕ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ।
ਨਮਕ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਇਹ ਅੰਦੋਲਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿਰੁੱਧ ਅਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਨਾਫ਼ਰਮਾਨੀ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਲੂਣ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਵਿਕਰੀ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਮ ਲੋਕਾਂ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਆਰਥਿਕ ਬੋਝ ਪਿਆ ਸੀ।
ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਦੀ ਇਸ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੱਤੀ। ਡਾਂਡੀ ਮਾਰਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਨਮਕ ਕਾਨੂੰਨ ਤੋੜਿਆ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿਰੁੱਧ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਡਾਂਡੀ ਮਾਰਚ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਜਨ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਸੂਰਜ ਕਦੇ ਡੁੱਬਦਾ ਨਹੀਂ।
ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ
1799 - ਆਸਟ੍ਰੀਆ ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।
1872 - ਲਾਰਡ ਮੇਓ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ੇਰ ਅਲੀ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
1930 - ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨੇ ਨਮਕ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਲਈ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਸਾਬਰਮਤੀ ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਡਾਂਡੀ ਮਾਰਚ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਵਲ ਨਾਫ਼ਰਮਾਨੀ ਅੰਦੋਲਨ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਟੈਕਸ ਨਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ।
1938 - ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਆਸਟ੍ਰੀਆ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।
1942 - ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਅੰਡੇਮਾਨ ਟਾਪੂਆਂ ਨੂੰ ਖਾਲੀ ਕਰਵਾਇਆ।
1954 - ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।
1960 - ਭਾਰਤੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ, ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨ ਕਸ਼ਿਤਿਮੋਹਨ ਸੇਨ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ।
1967 - ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬਣੀ।
1992 - ਮਾਰੀਸ਼ਸ ਨੂੰ ਗਣਰਾਜ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
1993 - ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਬੰਬ ਧਮਾਕਿਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 300 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹੋਰ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ।
1998 – ਪਹਿਲੇ ਟਰਬੋਜੈੱਟ ਇੰਜਣ ਦੇ ਖੋਜੀ ਹੰਸ ਜੋਆਚਿਮ ਪਾਬਸਟ ਵਾਨ ਓਹੇਨ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
2003 – ਸਰਬੀਆਈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜ਼ੋਰਾਨ ਜੀਬੋਵ ਦੀ ਬੇਲਗ੍ਰੇਡ ਵਿੱਚ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
2004 - ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆਈ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਮਹਾਂਦੋਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰੋਹ ਮੂ-ਹਿਊਨ ਨੂੰ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
2004 - 10ਵੀਂ ਸਾਰਕ ਲੇਖਕ ਕਾਨਫਰੰਸ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ।
2006 - ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਕੱਦਮਾ ਇਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
2007 - 9ਵੇਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਜਮੈਕਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
2008 - ਪੁਡੂਚੇਰੀ ਦੇ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਗਵਰਨਰ ਮੁਕੁਟ ਮਿਥੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
2008 - ਕੇਂਦਰੀ ਕੈਬਨਿਟ ਨੇ ਨਾਗਾਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ਾਸਨ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
2008 - ਅਮਰੀਕੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਟੀਲਥ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼, ਐਫ-117 ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਬੇੜੇ ਤੋਂ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
2008 - ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਬਜ਼ੁਰਗ ਔਰਤ ਮੰਨੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਵਰਵਾਰਾ ਸੇਮੇਨੀਕੋਵਾ ਦੀ 117 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
2009 - ਏਅਰ ਮਾਰਸ਼ਲ ਡੀ.ਸੀ. ਕੁਮਾਰੀਆ ਨੇ ਅਹੁਦਾ ਸੰਭਾਲਿਆ।
2018 - ਯੂਐਸ-ਬੰਗਲਾ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਨੇਪਾਲ ਦੇ ਤ੍ਰਿਭੁਵਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ 'ਤੇ ਹਾਦਸਾਗ੍ਰਸਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 51 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਜਨਮ :
1911 - ਦਯਾਨੰਦ ਬੰਦੋਦਕਰ - ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਗੋਆ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪਹਿਲੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ।
1913 - ਯਸ਼ਵੰਤ ਰਾਓ ਚਵਾਨ - ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ।
1927 - ਰਾਉਲ ਅਲਫੋਂਸਿਨ - ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ।
1950 - ਹਰਮੋਹਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬੇਦੀ - ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ, ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ।
1962 - ਐਸ. ਦਾਮੋਦਰਨ (ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ) - ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਜ ਸੇਵਕ।
1984 - ਸ਼੍ਰੇਆ ਘੋਸ਼ਾਲ - ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕਾ।
ਦਿਹਾਂਤ : 604 - ਪੋਪ ਗ੍ਰੈਗਰੀ ਪਹਿਲੇ - ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੇ ਸਰਵਉੱਚ ਨੇਤਾ ਚੁਣੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਮਨ ਸੈਨੇਟਰ ਹੋਣ ਦਾ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ।
1960 - ਕਸ਼ਿਤਿਜਮੋਹਨ ਸੇਨ - ਮੱਧਯੁਗੀ ਸੰਤ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਆਲੋਚਕ।
1999 - ਯੇਹੂਦੀ ਮੇਨੂਹਿਨ - 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਾਇਲਨਵਾਦਕ।
2010 - ਪੀ.ਸੀ. ਵੈਦਿਆ - ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗਣਿਤ ਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ।
2012 - ਬੀ.ਜੇ. ਦੀਵਾਨ - ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਰਾਜਪਾਲ ਸਨ।
ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਕੇ :
-ਕੇਂਦਰੀ ਉਦਯੋਗਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲ ਸਥਾਪਨਾ ਦਿਵਸ।
-ਤਿੱਬਤੀ ਮਹਿਲਾ ਵਿਕਾਸ ਦਿਵਸ।
-ਡਾਂਡੀ ਮਾਰਚ ਦਿਵਸ (1930)।
ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ