ਅਬੂ ਧਾਬੀ/ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ/ਤਹਿਰਾਨ, 19 ਅਗਸਤ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਲਗਭਗ ਸੱਤ ਮਹੀਨਿਆਂ ਤੋਂ ਫੌਜੀ ਟਕਰਾਅ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੋਰ ਗੰਭੀਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸੁਲ੍ਹਾ-ਸਫ਼ਾਈ ਦੀਆਂ ਲਗਾਤਾਰ ਬਦਲਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ (ਯੂ.ਏ.ਈ.) 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਨੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਇਸ ਸਮੇਂ ਅਮਰੀਕੀ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਰਵੱਈਏ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਯੂ.ਏ.ਈ. ਦੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨੈਵੀਗੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਪੱਖ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕੋ ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਯੂ.ਏ.ਈ. ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ (ਐਨ.ਐਸ.ਏ.) ਸ਼ੇਖ ਤਹਨੌਨ ਬਿਨ ਜ਼ਾਇਦ ਅਲ ਨਾਹਯਾਨ ਨਾਲ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚਿੰਤਾਵਾਂ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।ਅਲ ਜਜ਼ੀਰਾ, ਗਲਫ਼ ਨਿਊਜ਼ ਅਤੇ ਸੀਐਨਐਨ ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਨੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਯੂਏਈ ਨੇ ਅੱਜ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਵਪਾਰ, ਵਪਾਰਕ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਯੂਏਈ ਨੇ ਇਹ ਕਦਮ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਹੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵਧ ਰਹੇ ਖਤਰਿਆਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।ਯੂਏਈ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਰਣਨੀਤਕ ਸੰਚਾਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਫਰਾ ਅਲ ਹਮੇਲੀ ਨੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਅਗਲੇ ਨੋਟਿਸ ਤੱਕ ਲਾਗੂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ। ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਹੁਣ ਅਮਰੀਕੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਇੱਕ ਫੋਟੋ ਵੀ ਪੋਸਟ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਲਮਾਰਗ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਅਮਰੀਕੀ ਖੇਤਰ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਈਰਾਨ ਨੇ ਜਲਡਮਰੂ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹਣ ਲਈ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੁਹਰਾਈਆਂ। ਕਤਰ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਚੋਲੇ ਵਿਆਪਕ ਅਮਰੀਕਾ-ਈਰਾਨ ਗੱਲਬਾਤ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ 'ਤੇ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਓਮਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਦੁਵੱਲੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।ਯੂਏਈ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਯੂਏਈ ਦੇ ਐਨਐਸਏ ਸ਼ੇਖ ਤਹਨੌਨ ਬਿਨ ਜ਼ਾਇਦ ਅਲ ਨਾਹਯਾਨ ਨਾਲ ਟੈਲੀਫੋਨ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਨੇਵੀਗੇਸ਼ਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਟੌਮੀ ਪਿਗੌਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਸ਼ੇਖ ਤਹਨੌਨ ਬਿਨ ਜ਼ਾਇਦ ਅਲ ਨਾਹਯਾਨ ਨਾਲ ਮੁੱਖ ਖੇਤਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ, ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਲੇਬਨਾਨ ਦੀ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ।ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ, ਇਸਮਾਈਲ ਬਾਘਾਈ ਨੇ ਯੂਏਈ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਦੋ ਬੈਲਿਸਟਿਕ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਦਾਗਣ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਬੇਬੁਨਿਆਦ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਦਾਅਵੇ ਗੁਆਂਢੀਆਂ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਫੌਜੀ ਮੁਖੀ, ਅਲੀ ਅਬਦੁੱਲਾਹੀ ਨੇ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਵਿਰੁੱਧ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ। ਈਰਾਨ ਦੀ ਫਾਰਸ ਨਿਊਜ਼ ਏਜੰਸੀ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਇੱਕ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ, ਅਬਦੁੱਲਾਹੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੇਜ਼ਬਾਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਖੇਤਰ ਦੇ ਠਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਇੰਨੇ ਸਾਰੇ ਫੌਜੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਰਿਫਿਊਲਿੰਗ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇਗਾ।ਇਸ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਈਰਾਨੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਸਪੀਕਰ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਵਾਰਤਾਕਾਰ ਮੁਹੰਮਦ ਬਾਕਰ ਗਾਲਿਬਾਫ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇਰਾਕ ਫੇਰੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਨਵੇਂ ਖੇਤਰੀ ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੇਤਰ ਦੇ ਇਸਲਾਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਟਿਕਾਊ ਆਰਥਿਕ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਡੂੰਘੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਤਾਲਮੇਲ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਈਰਾਨ ਦਾ ਇਸਲਾਮੀ ਗਣਰਾਜ ਇਸ ਖੇਤਰੀ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਸਾਕਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਿਆਰ ਹੈ। ਹੋਰਮੂਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਉੱਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਫੌਜੀ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਈਰਾਨ ਦੇ ਤੇਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਅੰਕੜਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਚਾਰ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਤੋਂ 7.5 ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਰਕਮ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਨੂੰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਆਮਦਨ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 1.5 ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਵੇਗਾ।ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਧਿਆਨ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਕੈਰੀਅਰ ਯੂਐਸਐਸ ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਫੁਟੇਜ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਮਲੱਕਾ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਫੌਜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 13 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਟਾਈਮ-ਲੈਪਸ ਵੀਡੀਓ ਜੰਗੀ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਡੈੱਕ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਪਹੁੰਚੇਗਾ ਅਤੇ ਯੂਐਸਐਸ ਅਬ੍ਰਾਹਮ ਲਿੰਕਨ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਲਵੇਗਾ। ਈਰਾਨ ਯੁੱਧ ਕਾਰਨ ਅਬ੍ਰਾਹਮ ਲਿੰਕਨ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਤਾਇਨਾਤ ਹੈ। ਫੌਜ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫੁਟੇਜ ਵਿੱਚ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਜਾਰਜ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੇ ਉੱਪਰ ਉੱਡਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਦਿਖਾਏ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਮਰੀਕਾ ਕੋਲ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਕੈਰੀਅਰ ਨਹੀਂ ਬਚੇਗਾ। ---------------

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ