ਰਾਏਪੁਰ, 27 ਜੂਨ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਦੇ ਖਣਿਜ ਸੰਪੱਤੀ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਪਛਾਣ ਦੇਣ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਐਨਐਮਡੀਸੀ-ਸੀਐਮਡੀਸੀ ਲਿਮਟਿਡ (ਐਨਸੀਐਲ) ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਅਗਲੇ ਪੜਾਅ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਸਮੁੰਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਲੋਦਾ-ਬੇਲਮੁੰਡੀ ਡਾਇਮੰਡ ਬਲਾਕ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵਿਆਸ ਦੀ ਡ੍ਰਿਲਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਦਮ ਨੂੰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਹੀਰੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਹੀਰੇ ਦੀ ਮਾਈਨਿੰਗ ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰਨ ਵੱਲ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਬੋਰਡ ਨੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਅੱਜ ਤੱਕ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਦੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਪ੍ਰਾਸਪੈਕਟਿੰਗ ਲਾਇਸੈਂਸ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਮ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਪੂਰੇ ਕੀਤੇ ਜਾਣ। ਵੱਡੇ-ਵਿਆਸ ਦੀ ਡ੍ਰਿਲਿੰਗ ਕਿੰਬਰਲਾਈਟ ਪਾਈਪ ਵਿੱਚ ਹੀਰੇ ਦੇ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦਾ ਸਹੀ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਵਿਵਹਾਰਕਤਾ ਰਿਪੋਰਟ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਵਪਾਰਕ ਹੀਰੇ ਦੀ ਖਾਨ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।

ਐਨਸੀਐਲ ਬੋਰਡ ਆਫ਼ ਡਾਇਰੈਕਟਰਜ਼ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਅਮਿਤਾਭ ਮੁਖਰਜੀ, ਆਸ਼ੀਸ਼ ਚੈਟਰਜੀ, ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਖਣਿਜ ਵਿਕਾਸ ਨਿਗਮ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਸੌਰਭ ਸਿੰਘ, ਖਣਿਜ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਪੀ. ਦਯਾਨੰਦ, ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਖਣਿਜ ਵਿਕਾਸ ਨਿਗਮ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਜਤ ਬਾਂਸਲ, ਉਪੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਵਿਨੈ ਕੁਮਾਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

ਐਨਐਮਡੀਸੀ-ਸੀਐਮਡੀਸੀ ਲਿਮਟਿਡ (ਐਨਸੀਐਲ) ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਉਪਕਰਮਾਂ ਐਨਐਮਡੀਸੀ ਲਿਮਟਿਡ (51 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ) ਅਤੇ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਖਣਿਜ ਵਿਕਾਸ ਨਿਗਮ (49 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ) ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਂਝਾ ਉੱਦਮ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਲੋਹੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਬਲੋਦਾ-ਬੇਲਮੁੰਡੀ ਵਿੱਚ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਰਿਆਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਬਹੁ-ਖਣਿਜ ਵਿਕਾਸ ਵੱਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।

ਐਨਸੀਐਲ ਨੇ ਕਿੰਬਰਲਾਈਟ ਪਾਈਪ ਦੀ ਪਛਾਣ ਸਟ੍ਰੀਮ ਸੈਡੀਮੈਂਟ ਸੈਂਪਲਿੰਗ, ਭੂ-ਭੌਤਿਕ ਸਰਵੇਖਣ ਅਤੇ ਟਾਰਗੇਟਡ ਡ੍ਰਿਲਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਐਨਐਮਡੀਸੀ ਦੇ ਪੰਨਾ ਡਾਇਮੰਡ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਪਲਾਂਟ ਵਿਖੇ ਲਗਭਗ 200 ਟਨ ਬਲਕ ਸੈਂਪਲਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ 1.22 ਕੈਰੇਟ ਭਾਰ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਕੁਦਰਤੀ ਹੀਰੇ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਸ ਨੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹੀਰੇ-ਅਧਾਰਤ ਭੂ-ਵਿਗਿਆਨਕ ਬਣਤਰਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਬੋਤਸਵਾਨਾ, ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ, ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹੀਰਾ ਉਤਪਾਦਕ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਸਫਲਤਾ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਬਲੋਦਾ-ਬੇਲਮੁੰਡੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਲਈ ਸਗੋਂ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖਣਿਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਵੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਬੈਲਾਡਿਲਾ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ-4 ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ 1 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਉਤਪਾਦਨ ਟੀਚਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ 7 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਤੱਕ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। 10 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਬੈਲਾਡਿਲਾ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ-13 ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਕੰਮ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਦੁਹਰਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਮਾਈਨਿੰਗ, ਪਾਣੀ ਸੰਭਾਲ, ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਰਜੀਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।

ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਖਣਿਜ ਵਿਕਾਸ ਨਿਗਮ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੌਰਭ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਤਰੱਕੀ ਲਈ ਖਣਿਜ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਸਮਝਦਾਰੀ ਨਾਲ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਦਾ ਸੰਤੁਲਿਤ ਵਿਕਾਸ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਬਲੋਦਾ-ਬੇਲਮੁੰਡੀ ਹੀਰਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਛੱਤੀਸਗੜ੍ਹ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੋਹਰੀ ਹੀਰਾ ਉਤਪਾਦਕ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

---------------

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ