ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 31 ਅਗਸਤ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਦਾ ਦਿਨ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਵ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ, 1942 ਵਿੱਚ, ਆਜ਼ਾਦ ਹਿੰਦ ਫੌਜ, ਜਿਸਨੂੰ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਮੀ (ਆਈਐਨਏ) ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦਾ ਗਠਨ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸ਼ਾਸਨ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਆਏ ਇਸ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਦਿੱਤੀ।

ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਰਾਸਬਿਹਾਰੀ ਬੋਸ ਨੇ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨ ਤੋਂ ਵਿਆਪਕ ਸਮਰਥਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਜਾਪਾਨੀ ਫੌਜ ਦੁਆਰਾ ਬੰਦੀ ਬਣਾਏ ਗਏ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਿਕ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਬਰਮਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਾਰਤੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।

ਆਜ਼ਾਦ ਹਿੰਦ ਫੌਜ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਮਹਿਲਾ ਫੌਜੀ ਇਕਾਈ ਦਾ ਗਠਨ ਸੀ। ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸੈਨਿਕਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਲਾ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਨੇ ਅੰਦੋਲਨ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ।

ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਨੇਤਾਜੀ ਸੁਭਾਸ਼ ਚੰਦਰ ਬੋਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ, ਆਜ਼ਾਦ ਹਿੰਦ ਫੌਜ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਉਭਰੀ। ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਸੰਘਰਸ਼, ਕੁਰਬਾਨੀ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਚਲੋ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੱਦੇ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਾਸੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਘਟਨਾਵਾਂ :

1923 - ਮਹਾਨ ਕਾਂਟੋ ਭੂਚਾਲ ਨੇ ਟੋਕੀਓ ਅਤੇ ਯੋਕੋਹਾਮਾ ਦੇ ਜਾਪਾਨੀ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

1939 - ਦੂਜਾ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਪੋਲੈਂਡ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।

1942 - ਰਾਸ਼ ਬਿਹਾਰੀ ਬੋਸ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਆਰਮੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ।

1947 - ਇੰਡੀਅਨ ਸਟੈਂਡਰਡ ਟਾਈਮ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ।

1956 - ਇੰਡੀਆ ਲਾਈਫ ਇੰਸ਼ੋਰੈਂਸ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਐਲਆਈਸੀ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।

1956 - ਰਾਜਾਂ ਦੇ ਪੁਨਰਗਠਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤ੍ਰਿਪੁਰਾ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਬਣ ਗਿਆ।

1962 - ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੋਲਹਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।

1964 - ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ ਰਿਫਾਇਨਰੀ ਅਤੇ ਇੰਡੀਅਨ ਆਇਲ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕੀਤੀ ਗਈ।

1965 - ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਜੰਗਬੰਦੀ ਰੇਖਾ ਪਾਰ ਕੀਤੀ।

1994 - ਆਇਰਿਸ਼ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਆਰਮੀ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਆਇਰਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

1997 - ਲੇਖਕ ਮਹਾਸ਼ਵੇਤਾ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰੇਮੀ ਐਮ.ਸੀ. ਮਹਿਤਾ ਨੂੰ 1997 ਦਾ ਰੈਮਨ ਮੈਗਸੇਸੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

1998 - ਵਿਕਟਰ ਚੇਰਨੋਮਿਰਦਿਨ ਨੂੰ ਰੂਸ ਦਾ ਨਵਾਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੁਬਾਰਾ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

2000 - ਚੀਨ ਨੇ ਤਿੱਬਤ ਰਾਹੀਂ ਨੇਪਾਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਆਪਣਾ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਰਸਤਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

2003 - ਲੀਬੀਆ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਨੇ 1989 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਯੂਟੀਏ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਦੇ ਬੰਬ ਧਮਾਕੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਲਈ ਮੁਆਵਜ਼ੇ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ।

2004 - ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਮਾਹਰ ਮੇਹਰ ਖਾਨ ਵਿਲੀਅਮਜ਼ ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਡਿਪਟੀ ਹਾਈ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

2005 - ਸੱਦਾਮ ਹੁਸੈਨ ਨੇ ਸ਼ਰਤੀਆ ਰਿਹਾਈ ਦੀ ਅਮਰੀਕੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ।

2006 - ਐਗਜ਼ਿਟ ਪੋਲ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਟੈਲੀਫੋਨ ਸਰਵੇਖਣਾਂ ਲਈ ਸੈਂਪਲਿੰਗ ਵਿਧੀ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੋਢੀ, ਵੈਡੇਨ ਮਿਟੋਫਸਕੀ ਦਾ ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਦੇਹਾਂਤ।

2007 - ਫਿਜੀ ਦੇ ਬਰਖਾਸਤ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਲੈਸੇਨੀਆ ਕਰਾਸੇ ਨੌਂ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ ਰਾਜਧਾਨੀ ਸੁਵਾ ਵਾਪਸ ਪਰਤੇ।

2008 - ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਪੀ. ਚਿਦੰਬਰਮ ਨੇ ਡੀ. ਸੁਬਾਰਾਓ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਦੇ 22ਵੇਂ ਗਵਰਨਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ।

2008 - ਯੂਨੀਅਨ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਨੇ ਆਪਣਾ ਲੋਗੋ ਬਦਲਿਆ।

2009 - ਵਾਈਸ ਐਡਮਿਰਲ ਨਿਰਮਲ ਕੁਮਾਰ ਵਰਮਾ ਨੂੰ ਐਡਮਿਰਲ ਸੁਰੇਸ਼ ਮਹਿਤਾ ਦੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਜਲ ਸੈਨਾ ਦਾ ਮੁਖੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

2009 - ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਕਿਤਾਬ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਸੰਬੰਧੀ ਗੁਜਰਾਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨੋਟਿਸ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਪੀ.ਸੀ. ਭਾਰਦਵਾਜ ਫੌਜ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਚੀਫ਼ ਬਣੇ।

2014 - ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਨਾਲੰਦਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੁਬਾਰਾ ਖੋਲ੍ਹੀ ਗਈ।

2019 - ਟਵਿੱਟਰ ਦੇ ਸੀਈਓ ਅਤੇ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕ ਜੈਕ ਡੋਰਸੀ ਦਾ ਟਵਿੱਟਰ ਅਕਾਉਂਟ ਹੈਕ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ।

ਜਨਮ :

1886 - ਕੇ. ਪੀ. ਕੇਸ਼ਵ ਮੈਨਨ - ਮਾਲਾਬਾਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ।

1895 - ਚੇਂਬਾਈ ਵੈਦਿਆਨਾਥ ਭਾਗਵਥਰ - ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ।

1896 - ਭਗਤੀਵੇਦਾਂਤ ਸਵਾਮੀ ਪ੍ਰਭੂਪਾਦ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੌਡੀਆ ਵੈਸ਼ਨਵ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰਕ।

1901 - ਲਕਸ਼ਮੀ ਨਾਰਾਇਣ ਉਪਾਧਿਆਏ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਭੂਗੋਲ ਵਿਗਿਆਨੀ।

1908 - ਕੇ. ਐਨ. ਸਿੰਘ - ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਖਲਨਾਇਕ ਅਦਾਕਾਰ।

1909 - ਪਿਤਾ ਕਾਮਿਲ ਬੁਲਕੇ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਾਹਿਤਕਾਰ, ਬੈਲਜੀਅਨ ਪ੍ਰਾਂਤ ਫਲੈਂਡਰਜ਼ ਦੇ ਰਮਸਕੈਪਲੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।

1921 - ਲਾਲਾਈ ਸਿੰਘ ਯਾਦਵ - ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਲਈ ਲੜਨ ਵਾਲੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਾਰਕੁਨ।

1921 - ਮਾਧਵ ਮੰਤਰੀ - ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ।

1923 - ਹਬੀਬ ਤਨਵੀਰ - ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪਟਕਥਾ ਲੇਖਕ, ਥੀਏਟਰ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਕਵੀ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ।

1926 - ਵਿਜੇਦਾਨ ਦੇਠਾ - ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕ।

1927 - ਰਾਹੀ ਮਾਸੂਮ ਰਜ਼ਾ - ਇੱਕ ਬਹੁਪੱਖੀ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੇਖਕ।

1930 - ਚਾਰਲਸ ਕੋਰੀਆ - ਭਾਰਤੀ ਆਰਕੀਟੈਕਟ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਯੋਜਨਾਕਾਰ।

1931 - ਸ਼ਿਵਾਜੀਰਾਓ ਨੀਲਾਂਗੇਕਰ - ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ।

1933 - ਦੁਸ਼ਯੰਤ ਕੁਮਾਰ - ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਗ਼ਜ਼ਲ ਲੇਖਕ।1947 - ਪੀ. ਏ. ਸੰਗਮਾ - ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।

1949 - ਰਾਧਾ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ - ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰੀ।

1952 - ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰੰਜਨ ਸਿੰਘ - ਭਾਰਤੀ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹਨ।

1959 - ਨੰਦਨ ਬਾਲ - ਭਾਰਤੀ ਟੈਨਿਸ ਕੋਚ ਅਤੇ ਸਾਬਕਾ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਖਿਡਾਰੀ।

1966 - ਸੋਨਮ ਵਾਂਗਚੁਕ - ਭਾਰਤੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸੁਧਾਰਕ।

1970 - ਪਦਮਾ ਲਕਸ਼ਮੀ - ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾ।

1973 - ਰਾਮ ਕਪੂਰ - ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ।

1977 - ਆਮਿਰ ਅਲੀ - ਭਾਰਤੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਅਦਾਕਾਰ।

1982 - ਯਾਮਿਨੀ ਰੈੱਡੀ - ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਡਾਂਸਰ।

ਦਿਹਾਂਤ : 2018 – ਤਰੁਣ ਸਾਗਰ – ਜੈਨ ਧਰਮ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਦਿਗੰਬਰ ਸੰਪਰਦਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਮੁਨੀ।

1942 – ਵੈਕਾਟਾ ਰੈਡੀ ਨਾਇਡੂ – ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਤੋਂ ਅਧਿਆਪਕ, ਵਕੀਲ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਰੋਧੀ ਨੇਤਾ।

1574 – ਗੁਰੂ ਅਮਰਦਾਸ – ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਤੀਜੇ ਗੁਰੂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 73 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੌਕੇ :

- ਗੈਰ-ਗਠਜੋੜ ਦਿਵਸ।

- ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੋਸ਼ਣ ਦਿਵਸ (ਹਫ਼ਤਾ)।

ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ